Đằng sau mức giảm lợi nhuận hai chữ số
Khi KienlongBank công bố lợi nhuận quý 3 sụt giảm ở mức hai chữ số so với cùng kỳ năm trước, thông điệp chính thức được đưa ra nhấn mạnh vào trách nhiệm đồng hành cùng nền kinh tế. Ban lãnh đạo nhà băng lý giải sự sụt giảm này bắt nguồn từ việc chủ động giảm lãi suất cho vay và cung cấp các gói tín dụng ưu đãi nhằm chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp.
Tuy nhiên, dưới lăng kính tài chính, câu chuyện không đơn thuần là tinh thần hỗ trợ. Đây là lát cắt phản ánh áp lực mang tính hệ thống mà các ngân hàng thương mại cổ phần hạng trung tại Việt Nam đang phải đối mặt khi biên lãi thuần (NIM) bị co hẹp từ cả hai phía.
Gọng kìm chi phí vốn và định hướng vĩ mô
Trong những quý vừa qua, Ngân hàng Nhà nước liên tục thúc đẩy các ngân hàng hạ lãi suất cho vay nhằm kích thích tăng trưởng tín dụng khu vực tư nhân. Nếu nhóm ngân hàng quốc doanh sở hữu lợi thế tiền gửi không kỳ hạn (CASA) dồi dào và nguồn vốn rẻ thì các ngân hàng nhóm hai như KienlongBank lại ở thế kẹt.
Chi phí vốn (COF) của các nhà băng quy mô nhỏ vẫn duy trì ở mức cao do lượng tiền gửi huy động với lãi suất cao từ chu kỳ trước chưa được hấp thụ hết. Khi bị áp lực giảm lãi suất đầu ra trong lúc giá vốn đầu vào hạ chậm, biên đệm lợi nhuận mỏng manh nhanh chóng bốc hơi.
Góc nhìn đa chiều: Trách nhiệm hay vấn đề cấu trúc?
Ở góc độ lạc quan, việc chủ động nới lỏng lãi suất giúp bảo vệ chất lượng tài sản hiện hữu của KienlongBank, giảm nguy cơ phát sinh nợ xấu tiềm ẩn từ các bên vay đang kiệt quệ, đồng thời củng cố mối quan hệ tín dụng lâu dài.
Ngược lại, giới phân tích cho rằng việc lý giải kết quả kinh doanh kém khả quan hoàn toàn bằng «gói hỗ trợ» có thể che mờ những vấn đề cấu trúc bên trong. Theo thông tin hiện có, báo cáo chưa bóc tách cụ thể tỷ trọng sụt giảm biên lãi bắt nguồn từ việc giảm lãi suất cho vay hay từ gánh nặng chi phí trích lập dự phòng rủi ro và sự chững lại của nguồn thu ngoài lãi (non-interest income).
Lối thoát công nghệ cho ngân hàng nhóm hai
Khi mô hình ăn chênh lệch lãi suất truyền thống bị thử thách nghiêm trọng, các ngân hàng quy mô vừa không thể tiếp tục cạnh tranh bằng quy mô mạng lưới chi nhánh vật lý hay cuộc đua lãi suất huy động.
Giải pháp thực tế duy nhất là tái cấu trúc chi phí hoạt động thông qua công nghệ: tự động hóa quy trình nghiệp vụ nội bộ (back-office automation), ứng dụng mô hình định lượng rủi ro bằng AI và chuyển dịch mạnh mẽ sang các kênh ngân hàng số nhằm thu phí dịch vụ. Biên lãi mỏng không chỉ là một nốt trầm ngắn hạn, mà chính là chất xúc tác bắt buộc nhóm ngân hàng thứ cấp phải tăng tốc chuyển đổi số để tồn tại.
— Bài viết này được tổng hợp và biên soạn bởi AI LUMINA từ các nguồn đã xác thực. Dữ liệu và thông tin dẫn nguồn từ: VnExpress Kinh doanh.
